Tuesday, July 15, 2008

Εφημερίδα Καθημερινή - ΟΙΚΟ 12 Ιουλίου 2008



PRESS HERE TO READ THE ARTICLE IN ENGLISH TRANSLATED BY GOOGLE


ΓΙΑΝΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ
Οινοποιός με βαθιές ρίζες
Της ΙΩΑΝΝΑΣ ΦΩΤΙΑΔΗ,
ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ: ΚΑΝΑΡΗΣ ΤΣΙΓΚΑΝΟΣ

Η συνομιλία μας με τον Γιάννη Οικονόμου για την οικογενειακή του παράδοση στην οινοποιία και η ξενάγησή μας σε ένα οινοποιείο 400 ετών!



Mάλλον ήταν πεπρωμένο για τον Γιάννη Οικονόμου να γίνει οινολόγος και μετέπειτα οινοποιός. Γόνος παλαιάς κρητικής οικογένειας με μεγάλη κτηματική περιουσία οδηγείται ενστικτωδώς στην Ιταλία για να σπουδάσει γεωπόνος. «Ηθελα όπως οι περισσότεροι έφηβοι να φύγω στο άγνωστο!» θυμάται σήμερα γελώντας. Θα ζήσει πολλά χρόνια στην Ευρώπη και την Ιταλία, εκεί όπου, όπως χαρακτηριστικά μας λέει, «γνώρισε τον κόσμο του κρασιού». Μετά τις σπουδές του στο Μιλάνο και την ειδίκευσή του στο Πανεπιστήμιο της Αλμπα στην Οινολογία, η επαγγελματική ανέλιξή του είναι εντυπωσιακή. Δουλεύει δύο χρόνια στο Freiburg της Γερμανίας σε ένα οινοποιείο και ένα εστιατόριο Μichelin με κάβα 3.500.000 κρασιών. Στη συνέχεια επανέρχεται στην Ιταλία μια διετία στο χωριό Barollo και ασχολείται αποκλειστικά με τις ποικιλίες Barollo και Barbaresco. Και η καριέρα του κορυφώνεται στο Bordeaux της Γαλλίας, στο περίφημο Chateau Margaux. Ομως δεν μπορούσε να ησυχάσει. «Ηθελα να κάνω κάτι δικό μου και μάλιστα στην πατρίδα μου», διηγείται. «Ολοι με θεώρησαν βέβαια τρελό που θα άφηνα μια τέτοια θέση!». Ομως εκείνος παίρνει τη γενναία απόφαση και το 1994 γυρίζει στην Κρήτη, στο χωριό του στο Ζήρο Λασιθίου - 30 χιλιόμετρα από τη Σητεία. «Βέβαια, δεν ήξερα τι είχα να αντιμετωπίσω», προσθέτει με πικρία.





Επιστρέφοντας στην Ελλάδα βρέθηκε αντιμέτωπος με πολλές δυσκολίες: γραφειοκρατικές κωλυσιεργίες, αντιδικίες με τον δήμο, ασυνέπεια των εταιρειών πιστοποίησης βιολογικής γεωργίας… «Από τις εταιρείες πιστοποίησης βιολογικών προϊόντων έχω πολλά παράπονα. Αφενός αργούν μήνες να απαντήσουν στην αίτηση για πιστοποίηση. Αφετέρου δίνουν μόνο πιστοποιητικά και την προειδοποίηση για πρόστιμα σε περίπτωση που κάποιος παρατυπήσει, γιατί έτσι θίγεται το κύρος τους! Εγώ όμως, ως παραγωγός, θέλω προπάντων προστασία… Αλλά πώς να γίνεται συστηματικός έλεγχος όταν στην Κρήτη υπάρχουν μόνο τρεις ελεγκτές; Αλλωστε, το κρασί ως επεξεργασμένο προϊόν είναι πολύ δύσκολο να πιστοποιηθεί», υπογραμμίζει. Φαίνεται όμως ότι γύρισε αποφασισμένος. «Με επιμονή και υπομονή κατάφερα να αυξήσω τις εκτάσεις με τα αμπέλια μου. Από 25 στρέμματα έφτασα τα 160. Βέβαια λόγω έλλειψης νερού, η παραγωγή μου αντιστοιχεί σε 70 στρέμματα. Συνήθως είναι 15.000 λίτρα», εξηγεί. Η παραγωγή αυτή μπορεί να μην του αποφέρει κέρδη, αλλά ο Κρητικός γεωπόνος δεν θέλει να καταφύγει σε οποιαδήποτε παρατυπία. Θεωρεί, άλλωστε, ότι παραμένοντας τυπικός και συνεπής καλλιεργεί το προφίλ του σοβαρού επαγγελματία, το οποίο μακροπρόθεσμα θα τον βοηθάει στις συναλλαγές του. «Οταν ανέλαβα τα χωράφια είχαν λιάτικο και σουλτανίνα, την οποία όμως σταδιακά έβγαλα, γιατί πιστεύω ότι είναι τελειωμένο προϊόν. Την έφεραν στην περιοχή το 1922 οι πρόσφυγες και έκτοτε καλλιεργήθηκε πάρα πολύ. Τώρα πια προσφέρει μόνο επιδότηση - και αυτή κάλπικη… Κάτι τέτοιο δεν με ενδιαφέρει!», λέει αποφασιστικά. Οι ποικιλίες που καλλιεργεί σήμερα είναι βιλάνα, θραψαθήρι, μαντιλάρι, λιάτικο, όπως και ξένες ποικιλίες: σαρντονέ, καμπερνέ, μερλό. «Τις αγοράζω από φυτώρια του εξωτερικού, ύστερα από κάποια παρατράγουδα που είχα όταν τις αγόραζα από εδώ. Οι ποικιλίες ήταν τελείως μπασταρδεμένες!», λέει με πικρία. Ως επί το πλείστον εξάγει την παραγωγή του. Ομως κρασιά του μπορεί να προμηθευτεί κανείς σε επιλεγμένες κάβες. Το κρασί που κυκλοφορεί τώρα δεν είναι πιστοποιημένο βιολογικό λόγω των διαφόρων καθυστερήσεων, αλλά η επόμενη εσοδεία, υπολογίζει, θα είναι πιστοποιημένη

Ενα οινοποιείο 400 ετών!

Ο Γιάννης Οικονόμου ενδιαφέρεται εξίσου και για το οικογενειακό του παρελθόν! Προσπαθεί λοιπόν να ξετυλίξει το νήμα που θα τον οδηγήσει στους προγόνους του. «Με απασχολεί πολύ το πώς ο παππούς μου βρέθηκε με τόσο μεγάλη περιουσία! Προσπαθώ να βρω αρχεία και μαρτυρίες», μας λέει. Η οικογένεια του πατέρα του ήρθε από την Αλεξάνδρεια στην Κρητική Πολιτεία το 1898 και έτσι έχει συγγενείς γύρω γύρω από τη Μεσόγειο, ακόμα και στον Λίβανο! Από την πλευρά της μητέρας του όμως είναι καθαρόαιμος Κρητικός! «Η περιουσία μας κρατάει από το 1600, όταν η οικογένειά μου βρέθηκε να έχει 2.000 στρέμματα. Τα χρόνια εκείνη η Κρήτη ήταν αραιοκατοικημένη και μεγάλες βυζαντινές οικογένειες κατείχαν τεράστιες εκτάσεις. Στα αρχεία για τους μεγάλους ευεργέτες της Κρήτης εντοπίζω τον παππού μου τον Κατεργάρη, όπως λεγόταν, αφού είχε συλληφθεί ως επαναστάτης και είχε κάνει κάτεργα. Ως ποινή κατάσχεσαν από την οικογένειά μου τρία σπίτια και δεκαπέντε αμπέλια», περιγράφει. Κοινός παρονομαστής και συνδετικός κρίκος όλων των γενεών είναι η παραγωγή κρασιού. Ο χώρος που μας υποδέχεται είναι ένα παλαιό οινοποιείο της οικογένειάς του που χρονολογείται στο 1600 περίπου. «Αρχικά ήταν ένα καμαρόσπιτο. Γύρω στο 1800 ένας πρόγονός μου γκρέμισε το μισό περίπου σπίτι για να έχει περισσότερο αποθηκευτικό χώρο. Σταδιακά αγόραζαν και μηχανήματα για τη ζύμωση του κρασιού: ένα αποστακτήριο και αυτήν εδώ την αντλία, η οποία ποιοτικά είναι καλύτερη από τη σύγχρονη!», εξιστορεί ο Γιάννης Οικονόμου δείχνοντάς μου τα μηχανήματα. «Οταν γύρισα το 1994, όλα ήταν ερείπια. Τότε λοιπόν βρέθηκα ενώπιον του διλήμματος: να αναπαλαιώσω το οίκημα ή να αγοράσω ένα νέο χώρο για την επιχείρησή μου; Τελικά επέλεξα το πρώτο». Το αποτέλεσμα τον δικαιώνει: στο χαμηλοτάβανο κτίσμα που φιλοξενεί τα βαρέλια και τα μηχανήματα εισέρχεται ελάχιστο φως, με αποτέλεσμα να επιτυγχάνεται η κατάλληλη υγρασία.

Η ελληνική οινο-κουλτούρα

Πώς βλέπει τη σχέση των Ελλήνων με το κρασί; «Η αλήθεια είναι ότι στη χώρα μας δεν είχαμε οινο-κουλτούρα! Αν σκεφτούμε δηλαδή ότι στη Γαλλία το 1870 έκαναν χαρτογράφηση των αμπελώνων με τους αντίστοιχους δείκτες ποιότητας, θα καταλάβουμε πόσα χρόνια πίσω είμαστε. Κάθε χρόνο επικρατούν μερικές ετικέτες, που την επόμενη χρονιά μπορεί να χαθούν! Βασικά για μας το κρασί είναι μόδα που αλλάζει κάθε λίγο και όχι παράδοση! Ενθαρρύνομαι όμως όταν πηγαίνω σε εκθέσεις και βλέπω 30άρηδες που «ψάχνονται» πολύ με τα κρασιά! Αλλοι θέλουν να ασχοληθούν επαγγελματικά, και άλλοι το κάνουν για τον εαυτό τους, αφού το κρασί είναι μέρος του πολιτισμού και η οινογνωσία ένδειξη προσωπικής καλλιέργειας!», υπογραμμίζει.

Εφημερίδα "Καθημερινή"
Περιοδικό "ΟΙΚΟ"
και το άρθρο.

Kathimerini English edition